[195A] །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། མ་ཧཱ་མུ་དྲ་ཡོ་ག་
ཨ་བ་ཏཱ་ར་པིཎ་དཱ་རྠ། བོད་སྐད་དུ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་འཇུག་པའི་མན་ངག་ཏུ་བཤད་པ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་རབ་བཞུགས་པའི། །ཡེ་ཤེས་མཚོ་ཆེན་མ་ལུས་དེ་སྙེད་བདག་པོ་མཛད། །ཤེས་
རབ་བདུད་རྩི་ལས་བྱུང་དྲི་མེད་བྱིས་པའི་གཟུགས། །བདེ་གཤེགས་སྲས་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་མ་ལུས་པར་མྱུར་དུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་འདོད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ། རབ་ཏུ་བསྡུ་བ་མཛད་པའི་ཆོ་གའི་རིམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་སོམ་ཉི་སྤངས་

[195B] །གང་དག་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པར་འདོད་པ་དག་ཀྱང་ཡ་རབས་དང་ཚུལ་མཐུན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླ་མ་དང་དད་པའི་ལྷ་ལ་ཕྱག་བཙལ་བ་དང་པོ་ཁོ་ནར་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །འདིར་ཡང་སློབ་དཔོན་གྱིས་འཇུག་པར་འདོད་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བསྡུས་
པ་མཛད་པ་ལ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཁོ་ནར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བས་དེ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་དེ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དཀོན་
མཆོག་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་རྙེད་པར་དཀའ་བ་དང། རིན་ཆེ་བ་དང། དོན་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དང། རབ་ཏུ་སྣང་བའི་དོན་གྱིས་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲ་བས་ན་དཀོན་མཆོག་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་
པའི་རིན་གྱིས་རྙེད་པར་འགྱུར་བས་ན་རིན་པོ་ཆེའོ། །ཕྱི་དང་ནང་གི་མུན་པ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཡང་དག་པར་སེལ་བར་བྱེད་པའི་དོན་དང། འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབུལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་དང་
ཡིད་བདེ་བ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་བའི་དོན་གྱིས་ན་རབ་ཏུ་སྣང་བ་དང། དོན་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུའོ། །དེ་ཡང་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་ནས་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་འཇིག་
རྟེན་དུ། །ཨུདུམྦཱ་རའི་མེ་ཏོག་བཞིན། །བརྒྱ་ལམ་ན་ཡང་རེས་འགའ་ཞིག། །འབྱུང་འགྱུར་ཡང་ན་མི་འབྱུང་ཞིང། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུའི་དཔེས་དཀོན་མཆོག་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ། འདིར་གསུམ་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་
དང་དགེ་འདུན་ཡང་དཀོན་མཆོག་ཉིད་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཡང་ཐོག་མར་དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས་རབ་ཏུ་སྒྲོལ་བ་དང། རྒྱུ་དང་བཅས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་གཏན་དུ་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་དེ་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་པས་གཞན་གྱི་

[196A]༄༅། །འཁོར་བའི་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཟློག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་མ་གཏོགས་པར་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱང་དཀོན་མཆོག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། དེར་ཞུགས་ཤིང་དེ་ལས་བྱུང་ནས་འབྲས་བུ་རྣམས་ལ་རིམ་པ་བཞིན་གནས་ཏེ། ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་གེགས་སུ་གྱུར་པའི་གཉེན་
པོས་འབྲས་བུ་མཐར་ཕྱིན་པར་འདོད་པ་དག་ཀྱང་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་གཏོགས་པར་དོན་དང་སྨོན་ལམ་དང་གདུལ་བྱ་ལ་མི་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་འགའ་ཡང་མ་མཐོང་བས་དགེ་འདུན་ཡང་དཀོན་མཆོག་ཉིད་དུ་བརྗོད་ལ་དེའི་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་དུ་ངེས་པར་གྲུབ་བོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱང་
དཀོན་མཆོག་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་རང་གི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་སྤངས་ཏེ། འབྲས་བུ་འཁོར་བའི་དགྲ་མ་ལུས་པ་བཅོམ་ནས་ཞི་བ་ལ་གནས་པས་འཕགས་པའི་ཁོངས་སུ་འགྲོ་བས་དེའི་ཕྱིར་འདི་ཡང་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ཅེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ནི་འདིར་ཉོན་མོངས་པ་
དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་དྲུངས་ཕྱུང་ཞིང་སྤངས་པ་དང། དེའི་གཉེན་པོ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ས་བོན་རབ་ཏུ་རྒྱས་པས་སངས་རྒྱས་ཏེ། གནས་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མངའ་བརྙེས་པའི་ཀུན་གཞི་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །མདོར་ན་
མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གནས་འགྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་དེའི་སྣང་བ་སྟེ། སྐུ་གང་ལ་བཞུགས་ནས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། མཐར་ཕྱིན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་འཁོར་
གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་བགྲོ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ལ་གཟིགས་ནས་ཐུགས་
རྗེའི་དབང་གིས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་བྱ་བ་ལ་ཞུགས་པ་དང། རབ་ཏུ་བྱ་བ་མཐའ་ཡས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ། སྒོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་བྱ་བ་ནན་ཏན་གྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པའོ། །མདོར་ན་སེམས་རྣམ་པར་

[196B] །ཆོས་ནི་བསྟན་པ་དང་ལམ་དང་དོན་དམ་པ་སྟེ་དེ་ཡང་བསྟན་པ་ནི་བསྟན་པ་སྟེ། གདུལ་བྱའི་གཉེན་པོར་གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་དེ་
ལན་གསུམ་དུ་གང་གི་རྒྱུད་ལ་བསྐོར་བས་གང་གི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་པར་རིག་པ་འབྱུང་སྟེ། གཅིག་ལ་གཅིག་གི་དབང་གིས་ན། །རྣམ་པར་རིག་པ་ཕན་ཚུན་ངེས། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་ནི་ཡི་གེའི་ཚོགས་མངས་སུ་དོགས་ནས་འདིར་མ་བྲིས་པས་གཞན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །
ལམ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྟེ། མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཡང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ནི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་རྟོག་པ་ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་
པའོ༑ །ཡང་དག་པའི་རྟོག་པས་ཀུན་ནས་བསླབ་པའི་ཚིག་གིས་སེང་གེའི་སྒྲ་ཡང་དག་པར་སྒྲོགས་སོ། །ཡང་དག་པའི་ངག་དང་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང། འཚོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རང་གི་དམ་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་བརྗོད་དོ། །ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང་དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་མི་མཐུན་
པའི་ཕྱོགས་བསྒོམ་པས་སྦར་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྒྲིབ་པ་དག་གི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་དག་གོ། །དེ་ཡང་མཉམ་པར་གཞག་པའི་དུས་འབའ་ཞིག་ན་གཉེན་པོ་འདི་དག་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །ལངས་པའི་ཚེ་ནི་
རྣམ་པ་ལྔའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དམིགས་སོ། །འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དག་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་ནི་དོན་དམ་པ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པས་ན་དོན་ཏེ་དེ་ཡང་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་དོན་དམ་པ་སྟེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་ན་དམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དོན་ཡང་ཡིན་པས་དོན་དམ་པ་སྟེ་ལམ་གྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པས་དོན་ཏོ། །འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་པས་ན་དམ་པའོ། །གནོད་པའི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་

[197A]༄༅། །ལས་འདས་པ་ཉིད་དོན་ཏོ། །མདོར་ན་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ཆོས་ཏེ་ཇི་སྙེད་པ་གསུངས་པའི་ཆོས་མ་ལུས་པ་དག་ཀྱང་འདིར་འདུས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ནི་ཟད་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་ཡེ་
ཤེས་ཡིན་ལ། དེར་སེམས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ་དེ་ཐོབ་པར་འདུན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་བྱང་ཆུབ་དང་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྟོགས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་བཙོན་ར་ལས་གདོན་པར་བྱའོ་ཞེས་གང་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་
ཡོད་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །ཇི་སྐད་དུ། བདུད་རྩི་ཐོབ་ཕྱིར་ལམ་འདི་མ་ཡིན་པས། །ལམ་ངན་སྤོངས་ལ་ལམ་ལ་མནོས་ཤིག་ཅེས། །ལྟ་ངན་སེམས་ཅན་མཐོང་ནས་གོ་འབྱེད་དོ། །རྒྱུ་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །དེ་བས་ན་གང་ལ་དེ་
ལྟ་བུའི་སེམས་པ་ཡོད་པ་ཐུན་མོང་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །གང་དེའི་ཁོངས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ལམ་ཐུན་མོང་བས་འགྲོ་བས་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱང་སྟེ། བདེན་པ་རྟོགས་པའི་རྒྱུས་མཐོང་བ་དང་བསྒོམ་པ་མངོན་དུ་
བྱས་པའི་འབྲས་བུ་གང་ཟག་རྣམ་པ་བརྒྱད་དག་སྟེ། འདི་དག་ལ་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་དུ་འཇུག་ཅིང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་འབའ་ཞིག་གི་འཁོར་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོའི་ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་ལ། བླ་མའི་ཞལ་སྔ་ནས་
གཞན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་བསམ་པ་ལ་བར་ཆད་མེད་ཅིང། ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཕྱག་བཙལ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་བརྗོད་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པ་བརྗོད་པ་དེ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དད་པ་ཅན་གང་ཞིག་
ལས་སུ་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པ་སྟེ་དེ་བརྗོད་པས་གཞན་དག་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་དང་པོ་ཁོ་ནར་ཡུལ་འདི་ཉིད་བསྟན་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དང་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་ཚིགས་ཆུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་

[197B] དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་འདི་སྟེ། དེ་ཡང་འདིའི་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུན་མཚན་ནི་བསྟན་བཅོས་ལས། ལས་དང་འབྲས་བུ་དང་བདེན་པ་དང་དཀོན་མཆོག་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དང་འདོད་པ་དང་སེམས་དད་པའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་ལས་དང་འབྲས་བུ་དང་བདེན་པ་གཉིས་ལ་
ནི་ཉིད་ཆེས་པའི་དད་པ་སྐྱེ་ལ། བདེན་པ་གཉིས་དང་དཀོན་མཆོག་ལ་ནི་འདོད་པ་དང་སེམས་དད་པའི་དང་བ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལ་ལས་ནི་འདིར་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཏེ་དེ་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་མི་གཡོ་བའོ། །དེ་ལ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་མི་དགེ་བ་རྐྱེན་ཚང་བ་ལས་བསྐྱེད་པ་
ནི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས་མི་དགེ་བ་སྟེ། དེས་འཕངས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱིས་འཕངས་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། འབྲས་བུ་ངན་པ་གསུམ་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཉིད་ཆེས་
པ་སྟེ་ཡིད་འབྱུང་བའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དགེ་བ་ནི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས་དགེ་བ་སྟེ་དེ་ལས་བཟློག་པའོ་དེས་འཕངས་པ་ནི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས་དགེ་བས་འཕངས་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་མངོན་པར་མཐོ་
བའི་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ནི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་སྟེ་བདེ་འགྲོ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ་བརྩོན་འགྲུས་འབྱུང་བའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ། །མི་
གཡོ་བ་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་མི་གཡོ་བ་སྟེ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེས་འཕངས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་གནས་རྣམས་ཏེ། འདི་དག་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདོད་པའི་ཁམས་ན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་རྣམས་སོ། །འདི་
དག་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ནི་འདི་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་པ་སྟེ་གཟུགས་ཡོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་བསམ་གཏན་རྣམས་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་འདི་ལས་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ་ཚངས་པའི་གནས་རྣམས་མངོན་པར་འགྲུབ་པས་བརྩོན་འགྲུས་སྐྱེ་བའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་ནོ། །

[198A]༄༅། །བདེན་པ་ནི་བཞི་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང། །ལམ་མོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་པ་ནི་འཁོར་བ་མངོན་དུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བའོ། །
དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ་ཡིད་འབྱུང་བའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ། །འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་ཡིད་མི་ཆེས་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་ལས་མི་འདའ་བ་སྟེ། ཡང་འབྱུང་བ་དང་བཅས་པའི་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ་ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་
འབྱུང་བའི་ལམ་དང་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་མངོན་པར་འདོད་པའོ། །དཀོན་མཆོག་ནི་གསུམ་སྟེ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་པ་དག་སྟེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ནི་ཡོན་ཏན་དང་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་མ་ལུས་པར་བསལ་བའི་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་
སུ་གྱུར་པ་དང། ཆོས་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་རབ་ཏུ་སྒྲོལ་བ་དང། རྒྱུ་དང་བཅས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་གཏན་ཏུ་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་དང། དེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང། དགེ་འདུན་གྱི་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང་དེར་ཞུགས་པ་དང། བླ་ན་མེད་
པ་དང། སྦྱིན་གནས་ཀྱི་ཞིང་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་སེམས་རབ་ཏུ་དང་པར་འགྱུར་བའི་གནས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདིར་སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འདོད་པ་ཉིད་དུ་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ། འདིར་འདོད་པ་ནི་འདོད་པ་སྟེ་འདོད་པ་འདོད་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་
བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ཏེ། དེས་དོན་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དང་ལྡན་པ་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ནི་གང་ཞིག་སྟེ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་བྱེད་པར་
སྦྱར་ཏེ་དེ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལས་སུ་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ལས་སུ་བྱ་བ་སྟེ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་སོ། །དེ་ནི་འདིར་རྣལ་འབྱོར་ལ་མངོན་དུ་བྱས་པས་དོན་ཆེན་པོ་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་པ་སྟེ། སྐུ་གསུངས་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་མངོན་སུམ་དུ་

[198B] །གཞན་དུ་ན་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཕྱག་རྒྱའི་མཚན་མ་མངོན་དུ་བྱ་བ་ལས་མི་འདའ་བའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི། འདོད་པར་བྱ་བ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཤུགས་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ཉིད་
ཀྱིས་དོན་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་དང་དེའི་རྒྱུ་ཡང་ཚེགས་ཆུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཡོན་ཆེ་ཞིང་བླ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་བླ་བ་ནི་སླ་བ་སྟེ་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ་ཚེགས་ཆུང་དུས་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐེ་ཚིག་སྟེ། འདིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་དད་པ་
ཅན་གང་ཞིག་གིས་ཞེས་སྔར་བཤད་པས། ཕྱག་རྒྱའི་རྣལ་འབྱོར་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཉིད་དང། འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡོ་བྱད་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱི་རྒྱུས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐའ་དག་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྲུབ་པར་བསྟན་ཏེ་འདིར་འཁོར་བ་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་དབུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་དོན་དང། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བའི་དོན་གྱིས་དོན་མཐའ་དག་བསྡུས་པས་དེ་དག་མ་ལུས་པར་འདིར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་
པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་ཆུ་གཏོར་འདི་ཡིན་པས་ཞེས་པ་སྟེ། འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྫས་ཅུང་ཟད་ལ་བརྟེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་འདི་ཉིད་དེ་མིང་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཉིད་འདོད་པའི་བདག་ཉིད་མ་ལུས་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་འདི་ལ་
བརྩོན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་འབྱུང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ཉིད་ཉམས་སུ་བླང་བའི་ཐབས་བསྟན་པས་དེ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ་
དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་མཛེས་པར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་དེ་ཡང་རྫས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་ཆུ་གཏོར་ཞེས་བཤད་པས་དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་འདིར་འཆད་པས་དེ་ལ་ཞེས་འདི་བརྩམས་པ་ཡིན་ནོ། །རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་དེ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པ་འམ། རིན་པོ་ཆེ་

[199A]༄༅། །ལྟ་བུར་བྱས་པ་འམ་རིན་པོ་ཆེས་སྤྲས་པའོ། །དེ་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པ་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱུ་ལས་བྱས་པ་སྟེ་གསེར་ལ་སོགས་པ་ལ་བཟོའི་ཁྱད་པར་དུ་མས་མཛེས་པར་བྱས་པའོ། །རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུར་བྱས་པ་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་དབྱིབས་སུ་བྱས་པ་སྟེ་རིན་པོ་ཆེ་འདྲ་བ་ཞེས་
བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རིན་པོ་ཆེས་སྤྲས་པ་ནི་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པ་སྟེ་མཛེས་པར་བྱས་པའོ། །མཛེས་པ་ནི་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའོ། །ཚུལ་འདིས་རྣལ་འབྱོར་པ་རབ་འབྲིང་གསུམ་ལ་ཅི་རིགས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སྔར་སླ་བས་ཞེས་བཤད་པས་དེ་དང་འགལ་བའི་ཉེས་པས་མི་
བརྫི་བར་བསྟན་པའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་སྣོད་དེའི་ནང་དུ་ཆུ་བླུགས་ལ། གཞན་ཡང་ཕྱེ་དང་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ཅི་འབྱོར་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡང་ཅི་རིགས་པར་བཤད་པ་སྟེ། འགྲོ་བ་དབུལ་བ་ཉོན་མོངས་པས་སེམས་ཞུམ་པར་འགྱུར་བའི་ཉེས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་
ན་རང་གི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་རྣམས་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འདི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གསེར་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ལྔ་བདར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་འདི་ཡང་ཅི་རིགས་པ་སྟེ། འབྱོར་པ་དམ་པར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཏེ། རང་གི་ཇི་ལྟར་འབྱོར་པ་ཤིན་ཏུ་ཁ་ཟས་མ་སྨས་པ་
མ་སྨེ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་དང། གཞན་ཡང་སྨན་དང་འབྲུ་དང་གཞན་ཡང་དྲི་སྣ་ཚོགས་འབྱོར་ན་ལྷག་པར་ཡང་བཟང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མ་སྨས་པ་ནི་གཞན་དུ་ལོངས་མ་སྤྱད་པའོ། །མ་སྨེ་བ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བའི་ཉེས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཡོ་བྱད་ཅི་རིགས་པར་བསྟན་ནས་དེའི་ཕྱོགས་
གཅིག་པོ་རྣལ་འབྱོར་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྤྱིར་གཏོར་མའི་ལས་བགྱིའོ་འཚལ་ལ་བརྟག་པ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིམ་པར་བཀོད་པ་འདི་དག་ནི་དཀྲུགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔགས་ཀྱི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་འདོད་པའི་གང་ཟག་
རྣམས་ལ་སྔགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི་སློབ་དཔོན་ལ་རག་ལས་ཀྱི་རང་ཉིད་མཚན་མ་ཐུག་ཐུབ་ཏུ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྔོན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྒྱུད་དག་པར་གྱུར་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱང་བླ་མའི་མན་ངག་ལས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་དག་པར་གྱུར་ཏོ་

[199B] །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བླ་མའི་མན་ངག་ལས་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱའི་རྣལ་འབྱོར་སྔོན་དུ་བྱ་བའི་བསམ་རྒྱུད་ཀྱི་རིམ་པ་
བསྟན་པ་དང་མཆོད་པ་དང་སྦྱིན་པས་མཉེས་ཤིང་ཚིམ་པས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བསྟན་པའོ། །དེའི་རིམ་པ་དང། དེ་ཡང་བསམ་རྒྱུད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་དང་པོར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་འགྲོ་བའི་དོན་བྱ་བ་དྲན་པར་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་
གསོལ༑ དེའི་འོག་ཏུ་ཚད་མེད་པ་བཞིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ།།དེའི་འོག་ཏུ་ལྷའི་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་དྲན་པར་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་ལུས་བསྲུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིམ་པ་འདི་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རིམ་པ་འདི་སྦྱར་བར་བྱ་ཞེ་ན། འདོད་པར་བྱ་བ་མངོན་དུ་བྱ་བ་ལ་
ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་དོན་བྱ་བར་འདོད་པ་དེས་དང་པོ་ཁོ་ནར་འཁྲུལ་བའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ། སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གདུངས་
པ་ལས་དགྲོལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་དྲན་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་འདིས་ནུས་པར་མི་འགྱུར་བས་འདོད་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ཏེ་དེས་འགྲོ་བའི་དོན་ནུས་པར་འགྱུར་བས་དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱའོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱའོ། །དེའི་རྒྱུ་ཡང་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་
འགྲོ་བ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དུས་གསུམ་གྱི་འཕགས་པ་མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་ནས་དེའི་སྤྱན་སྔར་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དེ་བས་ན་སྡིག་པ་བཤགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བྱའོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དཀོན་
མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་བཤགས། །དགེ་བ་ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་སྨོན། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ཡིད་ཀྱིས་གཟུང། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་སེམས་ནི་བསྐྱེད་པར་བགྱི། །སེམས་ཅན་མ་ལུས་བདག་གིས་

[200A]༄༅། །མགྲོན་དུ་གཉེར། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་མཆོག་ཡིད་འོང་སྤྱད་པར་བགྱི། །འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པར་ཤོག་ཅེས་བརྗོད་བས་དེའི་འོག་ཏུ་ཚད་མེད་པ་བཞིས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་འདི་བྱ་སྟེ། དེས་འདི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་
པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམ་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་བདེ་བ་དང་ཕྲད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་མོས་པར་བྱའོ་བདེ་བ་དང་ཕྲད་ནས་ཀྱང་ནམ་དུ་ཡང་མི་འབྲལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམ་པར་བྱའོ། །མི་འབྲལ་བར་གྱུར་ནས་ཀྱང་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་བྱའོ། །
སྙམ་དུ་བསམ་པར་བྱའོ། །དེ་དག་ལ་ཚད་མེད་པ་ནི་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་ཚད་མེད་པས་དེ་དག་ལ་ཡང་ཚད་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མོས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་ལྷའི་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་དྲན་པ་བསྐྱེད་དེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ལྷའི་སྐུ་ནི་ལྷའི་སྐུ་སྟེ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་
ཉིད་དོ། །དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ནི་དྲན་པ་བསྐྱེད་པའོ། །དྲན་པ་ནི་དྲན་པ་སྟེ་དེ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གནས་པས་བྱིང་རྒོད་གཉིས་དང་བྲལ་བའོ། །དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་འདོད་པར་བྱ་བ་ལས་མི་གཡེང་བ་ཡིན་ཏེ། འདོད་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཡང་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་དུ་སྟེ་
ལས་དང་པོ་པ་དང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དག་གི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷ་དྲུག་གི་སྒོ་ནས་དྲན་པ་བསྐྱེད་དེ། དེ་ལ་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མོས་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ལྷའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཝཱ་གའི་ཤྭ་རི་མུཾ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཙམ་གྲག་པར་མོས་པ་ནི་སྒྲའི་ལྷའོ།།
དེའི་འོག་ཏུ་རང་གི་སྙིང་གའི་ཚོད་ཙམ་གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉ་གང་བ་གཅིག་ཏུ་མོས་པ་བྱས་ལ་དེའི་དཀྱིལ་དུ་ཝཱ་གའི་ཤྭ་རི་མུཾ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡིག་འབྲུ་དངུལ་གྱི་གླེགས་བམ་ལ་གསེར་ཆུ་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པ་བཞིན་དི་མོས་པར་བྱ་བ་འདི་ནི་ཡི་གེའི་ལྷའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་
འཁོར་ཡིག་འབྲུ་དང་བཅས་པ་འཕྲོས་ཤིང་འདུས་པ་ལས་བདག་ཉིད་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་སྐུ་མདོག་དམར་སེར་ཕྱག་གཡས་ན་རལ་གྲི། གཡོན་ན་ཨུཏྤ་ལའི་མེ་ཏོག་བསྣམས་པ། རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། གདན་པདྨ་ལ་བཞུགས་པ་ཅིག་ཏུ་གྱུར་པར་བསམ་པ་འདི་ནི་གཟུགས་

[200B] །དེ་ནས་ལག་པ་གཉིས་སོར་མོ་ཕན་ཚུན་བསྣོལ་ཏེ་གུང་མོ་གཉིས་བསྒྲེངས་ལ་རྩེ་སྤྲད་དེ་མཛུབ་མོ་གཉིས་གུང་མོའི་རྒྱབ་ཏུ་སྦྱར་ལ། མཐེ་བོང་གཉིས་གུང་མོ་ལ་སྦྱར་བ་སྤྱི་བོར་བཞག་ལ། ན་མཿ་ས་མནྟ་བུདྡྷ་ཧཱཾ་ཧཱུཾ་ཧཱུཾ་ཞེས་བརྗོད་པས་དབུ་གཙུག་ཏོར་དང་ལྡན་པར་བསམ་མོ་དེ་ནས་
ཡང་ལག་པ་གཉིས་ཁུ་ཚུར་བཅངས་ལ་གུང་མོ་དང་སྲིན་ལག་བསྒྲེངས་ཏེ་མཐེ་བོའི་དྲུང་དུ་སྦྱར་ལ། ན་མཿ་ས་མནྟ་བུདྡྷཱ་ནཱཾ་ག་ག་ན་སྤར་ལཀྵ་ཎ་ཀཱ་རུ་ཎ། མ་ཧཱ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཙ་ཀྵ་སཱ་ཧཱ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་དང་ལྡན་པར་བསམ་པ་འདི་ནི་ཕྱག་རྒྱའི་ལྷའོ། །དེས་ཤིན་ཏུ་ཡན་ལག་རྫོགས་པར་སྔ་མ་ལས་
ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པར་བསམ་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷའོ། །ཡང་ན་དྲན་པ་འདི་ནི་འདྲིས་པ་དངོས་པོ་ཉིད་མ་བརྗེད་པ་སྟེ། སྔར་ལྷའི་སྐུ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པའི་དབང་གིས་ཕྱིས་སྙིང་པོ་ཙམ་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་དྲན་པ་བསྐྱེད་དེ། མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཅིག་ཅར་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་གི་མོས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཐལ་མོ་གང་ཡང་རུང་བའི་སྒོ་ནས་ལས་ཀྱི་ལྷ་གང་ཡང་རུང་བ་དྲན་པ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འཆད་དོ་ཞེའོ། །མདོར་ན་རྣལ་འབྱོར་བའི་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་དྲན་པ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་
འོག་ཏུ་ལུས་བསྲུང་བར་བྱ་སྟེ་དེ་ཡང་རྡོ་རྗེ་གོ་ཆ་དང། སྲུང་བ་ཆེན་པོས་བསྲང་བར་བྱ་སྟེ། ལག་པ་གཉིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ལ་མཛུབ་མོ་གཉིས་གུང་མོའི་རྒྱབ་ཏུ་སྦྱར་ལ། མཐེ་བོང་གཉིས་ཀྱང་གུང་མོ་ལ་སྦྱར་ལ། ན་མཿ་ས་མནྟ་བཛྲཱ་ཎཱཾ་བཛྲ་ཀ་བ་ཙེ་ཧཱུཾ་ཞེས་བརྗོད་པས་རྡོ་རྗེའི་གོ་ཞུ་ལུབ་ཏུ་གོན་པར་
གྱུར་པར་བསམ་མོ། །དེ་ནས་ཡང་ལག་པ་གཉིས་སྦྱར་ལ་མཛུབ་མོ་གཉིས་ནང་དུ་བཅུག་སྟེ། གུང་མོ་དང་མཐེ་བོང་གཉིས་རྩེ་སྤྲད་ལ་སྲིན་ལག་གཉིས་བརྐྱང་ལ་མཐེའུ་ཆུང་གཉིས་བཀུག་སྟེ། ན་མཿ་སརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་བྷྱོ། སརྦ་བི་ཀ་ཊ་བྷྱོ། །བི་ཤྭ་མུ་ཁེ་བྷྱ། སརྦ་ཏད་ཁཾ་རཀྵ་མ་ཧཱ་བ་ལེ། སརྦ་
ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་པུ་ན་ནི་རཱ་ཛ་ཏེ། ཧཱུཾ་ཧཱུཾ་ཏྲ་ཐ་ཨ་པྲ་ཏི་ཧ་ཏེ་སཱ་ཧཱ་ཞེས་བརྗོད་པས་བར་དུ་གཅོད་པའི་བགེགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པར་བསམ་མོ། །དེ་ལྟར་ཕྱག་རྒྱ་དྲན་པ་སྔོན་དུ་བྱས་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་ཐུགས་རྗེ་དང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དུས་གསུམ་གྱིས་འཕགས་པ་དང་ཁམས་

[201A]༄༅། །གསུམ་གྱི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་མཉེས་ཤིང་ཚིམ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རིམ་པ་འདི་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་བསྔོ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རིམ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ཟིན་པས། བསྔོ་བར་བྱ་བ་དང་སྤྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་བསྔོ་བར་བྱ་བ་ནི་བསྔོ་བར་བྱ་བ་སྟེ་བསྔོ་བའི་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་
ཚིག་གོ། །དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་བསྔོ་བ་ཡང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་བསྔོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྣམ་གྲངས་སུ་གཏོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་དང་རང་རྒྱལ་བའི་བྱང་ཆུབ་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཆེན་པོ་སྟེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཤིན་ཏུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་སྟེ། འདིས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བའི་དོན་བསྐལ་པའམ་བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པ་འམ། ནམ་འཁོར་བ་ལས་མ་གྲོལ་གྱི་བར་དུ་
མ་ལུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སྤྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསྟན་ནས་ཁྱད་པར་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་དམིགས་ཀྱིས་བསྔོ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་འདིར་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གང་ཞེ་ན་སྲི་ཞུའི་མགྲོན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཉན་
ཐོས་དང་རང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་བརྗོད་པས་རྫོགས་པ་དག་གོ། །འདིས་ནི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་བསྟན་པ་མ་ལུས་པར་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རིམ་པ་ཁ་ཅིག་ལས་ནི་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་མཉེས་པའི་
ཡན་ལག་གིས་མཉེས་པར་བྱ་བར་འབྱུང་ན་འདིར་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པའི་མོས་པ་ཉིད་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ལ་སོགས་པས་རང་རང་ཕོ་བྲང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སུ་འམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྣམས་སུ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་མཆོད་པའི་སྤྲིན་ཕུང་ལ་སོགས་པ་མངོན་
པར་སྤྲུལ་པས་མཉེས་པ་དང་ཚིམ་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་གོ། །འདི་ཉིད་ལས་ཀྱང་ནམ་མཁའ་མཛོད་ལ་སོགས་པ་དང་མཆོད་གནས་བླ་མ་ཁྱོད་ཀྱི་ཕོ་བྲང་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་གི་གཞལ་ཡས་ཁང་ལ་སོགས་བ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་ཁ་ཅིག་ལས་ཀྱང་

[201B] རང་གི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་འདི་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་བློ་མ་སྐྱེས་པར་ཟད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །སྐུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱང་སྟེ་རྟག་ཏུ་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་བཞུགས་
སོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཤུགས་ཀྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་བའི་ཕྱིར་བྱུང་བས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཇི་ཙམ་ན་སྤྱོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ན་བཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་
ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པར་ཀུན་ཏུ་སྣང་ངོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བསྔོ་བ་བྱས་པར་བསྟན་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་སྤྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་རྫས་དེ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ་དེ་ཡང་གཏོར་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྤྱིར་གཏོར་མའི་ལས་བགྱིའོ་འཚལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱིར་བསྟན་ཏེ། དེ་ཉིད་བརྟག་པ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ་
དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན་ཞེས་དྲིས་པ་ནས་སྦྱང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དྲུག་པོ་རྫས་ཉིད་དུ་བརྟག་གོ། །དེ་ལྟར་བརྟག་པར་བྱ་བ་བསྟན་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་གང་གིས་བརྟག་པ་དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་སྦྱང་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་དང་པོ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱས་སོ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་དག་གིས་དེའི་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འདིས་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་དེ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱ་ནི་གང་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ལག་པ་ཐལ་མོ་ཁོང་སྟོང་དུ་སྦྱར་ལ་སྔགས་འདི་བརྗོད་དོ། །ཨོཾ་སཱ་བྷཱ་ཝ་
བི་ཤུདྡྷསརྦ་དྷརྨྨཱ་སྭ་བྷཱ་ཝ་བི་ཤུདྡྷོ་ཧཾ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེས་རྣལ་འབྱོར་པའི་མོས་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་གྱུར་པར་བརྟག་པ་བསྟན་ཏེ་དེ་ནི་འདི་དག་གིས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དང་པོས་ནི་གཏོར་མའི་ཉེས་སྐྱོན་མེད་ཅིང་དག་པ་ཆེན་པོར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །བསྔོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལྟར་བཤད་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་ཀྱང་བསྔོ་བའི་ཕྱིར་དེ་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་ཀྱང་བསྔོ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་འདིར་ཚུལ་འདིས་ཡོངས་སུ་

[202A]༄༅། །བསྔོ་བར་བྱ་སྟེ། གང་གང་གི་དབང་གིས་གང་ལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཏེ་དེ་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཏན་པ་མེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་རྒྱལ་པོ་འདི། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་འོད་ཟེར་རྣམ་པར་འཕྲོ། །ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། རྒྱུ་གང་དང་རྐྱེན་གང་གིས་སྙམ་པ་ལ་འདིར་རྣམ་པ་དྲུག་གིས་
ཏེ༑ ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་བྱིན་རླབས་དང། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །གང་ལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ་པ་བཞི་བོ་ཉིད་ལ། དབང་པོ་ལྔ་ཡི་ལོངས་སྤྱོད་མཁོ་དགུར་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་དག་གིས་སོ། །དེ་ལྟར་མདོའི་དོན་བསྟན་ནས་ཚིག་གི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་
གཏན་པ་མེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་རྒྱལ་པོ་འདི། །ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་གཏན་པ་ནི་བདག་ལ་སོགས་པ་བློ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་མེད་པ་ནི་གཏན་པ་མེད་པ་སྟེ་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཛིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་
མཆོད་པ་དང་སྦྱིན་པ་ནི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་སྟེ། གཙོ་བོར་གྱུར་པ་དང་དབང་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཙོ་བོ་ནི་ཐབས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་དང་བསྔགས་པའོ། །དབང་བསྒྱུར་བ་ནི་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་མངའ་བ་འམ་ལྡན་པའོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་མོས་པའི་བློ་སྟེ་གང་ལ་དེ་
ལྟ་བུའི་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ། །རྐྱེན་འདི་དག་གི་བྱིན་གྱི་རླབས་འདི་དག་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་མཐུ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་བྱིན་རླབས་དང། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་
ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟར་དགོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང། སྙིང་པོ་དང་ཕྱག་རྒྱ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་རྣལ་འབྱོར་བའི་བདེན་པའི་
བྱིན་གྱི་རླབས་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དང། མོས་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང། དྲང་སྲོང་དང་རིག་འཛིན་རྣམས་རང་གི་འདོད་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བའི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང། རང་གི་ཤེས་

[202B] དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བདེན་པ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་སྨོན་ཏེ་མངོན་པར་རྫོགས་ནས་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སྣོད་བཅུད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་ཞིང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་
བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འདུལ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དང། ནམ་མཁའ་མཛོད་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་གིས་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མཆོད་པའི་སྤྲིན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་བཀང་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་
མཉེས་ཤིང། ཁམས་གསུམ་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བའི་བདེན་པ་དང། དེ་ལྟ་བུའི་བདེན་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་གང་རྣལ་འབྱོར་པའི་མོས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་འདི་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་འོད་ཟེར་རྣམ་པར་འཕྲོ་བར་གྱུར་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་འཕགས་པ་
དང༑ ཁམས་གསུམ་པའི་འགྲོ་བ་ལྔ་པོའི་དབང་པོ་ལྔའི་ལོངས་སྤྱོད་མཁོ་དགུར་ལྡན་ཏེ། ཡིད་དུ་འོང་བའི་རྫས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཡང་ཁ་ཅིག་ལ་སྣང་བས་ཐམས་ཅད་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རམ་སྙམ་པ་ལ། ནམ་མཁའི་མཐས་ཀླས་གཏེར་ཆེན་གྱུར་པ་འདི། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་
ཏེ༑ ནམ་མཁའི་མཐས་ཇི་ཙམ་དུ་ཁྱབ་པ་དེ་ཙམ་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱིས་ཁྱབ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཇི་ཙམ་ན་ཡོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣལ་འབྱོར་པའི་མོས་པས་ཁྱབ་པར་སྣང་སྟེ་དེ་ལྟར་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་རྣལ་འབྱོར་བའི་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་གཏེར་ཆེན་པོ་ནམ་མཁའི་མཐའ་
དང་མཉམ་པར་སྤྲུལ་པའི་མཆོད་པའི་སྤྲིན་ཕུང་ཕྱོགས་བཅུར་འཁྲིགས་པར་གྱུར་པ་འདི་སྲི་ཞུའི་གནས་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་མགྲོན་དུ་གྱུར་པའི་མཆོད་གནས་བླ་མ་ཁྱོད་ཀྱི་ཕོ་བྲང་དུ། མཆོད་པའི་སྤྲིན་གྱིས་གཏིབས་ཤིང་རྒྱས་པར་བསྔོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། བསམ་པ་དང་བདེ་བའི་མཐུས་དུས་
ཐམས་ཅད་དུ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུན་མོང་དུ་བསྔོ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་གྱུར་ཅིག་ཀུན་ཀྱང་གནོད་པ་རྣམས་དང་བྲལ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་ཇི་ལྟར་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལོངས་སྤྱོད་དང་དེའི་བསོད་ནམས་

[203A]༄༅། །ཀྱི་དབང་གིས་འགྲོ་བ་ལྔར་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གནོད་པ་མི་མཐུན་པ་དང་བྲལ་ནས། བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་པར་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསྔགས་
པ་ཡི༑ །འདོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བསྔགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་སེམས་ཅན་གྱིས་ཁ་ན་མ་ཐོབ་མེད་པའི་རྫས་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་བདེ་བས་ཚིམ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན། སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཀྱི། །བསམ་པ་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་དང། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུར་བསམ་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཡིད་བཞིན་དུ་འབྱོར་པས་ཚིམ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་དང་པོས་ནི་གནོད་པའི་ཉེས་པ་དང་བྲལ་བ་
དང༑ གཉིས་པས་ནི་ཁ་ན་མཐོ་བ་མེད་པའི་འདོད་པས་ཚིམ་པ་དང། གསུམ་པས་ནི་བསམ་པ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་པས་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་བ་བསྟན་ནས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་བསྔོ་བ་བསྟན་པ། བྱོལ་སོང་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་
བའི༑ །གནོད་པ་དེ་དག་ཡོང་མ་གྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བྱོལ་སོང་གི་འགྲོ་བ་ཇི་སྙེད་པ་དག་རང་གི་ལས་ཀྱིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན་ཚུན་དུ་ཟས་ལ་སོགས་པར་མཐོང་ནས་དེའི་སེམས་ཀྱིས་གཅིག་ལ་གཅིག་གསོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་འདི་དག་རྒྱུན་ཆད་ནས་ཕན་
ཚུན་དུ་འཚེ་བ་མེད་པར་བྱ་བ་དང། སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གང། །མི་བཟད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་གང་དུ་རང་གི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་བའི་འབྲས་བུ་ས་བོན་གྱི་མཐུས་རབ་ཏུ་རྒྱས་
པར་གྱུར་པ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་རབ་ཏུ་མ་རུངས་པས་ཉེན་པར་གྱུར་པའི་དམྱལ་བ་ཚ་བ་དང་གྲང་བས་བསྡུས་པ་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས། བསོད་ནམས་བྱིན་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་ཏེ་བསོད་ནམས་སྦྱིན་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་སྟེ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དང། ཚིམ་པར་

[203B] དེ་དག་མྱུར་དུ་ཞི་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདིས་ནི་ངན་འགྲོ་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་རང་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ནས། བདེ་འགྲོའི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལྷ་དང་མིའི་ལུས་མངོན་པར་གྲུབ་ནས། ལས་ཀྱི་ལམ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་
པས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གཟུང་བ་མེད་པའི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསྟན་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ལྷ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་བརྒྱད་དུ་བསྡུས་པ་དང། མི་མ་ཡིན་པ་དག་རང་གི་ལུས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་སྟོན་ཅིང། སེམས་ཅན་གྱི་སྲོག་མ་རུང་བར་བྱེད་ཅིང་འཚེ་
བར་བྱེད་ཉམས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ས་འམ་བར་སྣང་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པས་ཐམས་ཅད་དུ་མཚན་མོ་ལ་སོགས་པར་རྒྱུ་བར་བྱེད་པ་དག་དེ་ལས་བཟློག་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཕྱིར། ས་འམ་མཁའ་ལ་འཁོད་པ་ཡི། །ལྷ་ཀླུ་གནོད་སྦྱིན་དྲི་ཟ་དང། །འབྱུང་པོ་
མང་པོ་གང་འཁོད་པ། །དགེ་བའི་བསམ་པ་རྫོགས་གྱུར་ཅིང། །ཅེས་རང་གི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་གནོད་པའི་བསམ་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་དེ་དག་སྡིག་པ་དང་བྲལ་བར་བྱའོ་སྙམ་པའི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཟློག་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་
ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པས་ཚིམ་པར་གྱུར་ནས་རང་རང་གི་ལས་མི་དགེ་བ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་བྱའོ་ཞེས་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་དུ་བསྟན་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ལས་བྱུང། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཆོས་
རྣམས་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཏེ། དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ། ངན་འགྲོ་དང་བདེ་འགྲོ་ལ་སོགས་པར་སྨིན་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་རང་རང་གི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པས་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ངེས་པར་རྟོགས་པར་ཐེ་
ཚོམ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དེ་རྒྱུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས། །ཞེས་པ་སྟེ་ངན་འགྲོ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རྒྱུ་སྡིག་པ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་ཚད་མར་གྱུར་པས་ཀྱང་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ནི་གཅིག་མེད་ན་གཅིག་མི་འགྲུབ་པས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་

[204A]༄༅། །བོ༑ དེ་བཞིན་དུ་སྡིག་པ་དང་དགེ་བ་ཡང་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡོད་བས། གང་ན་མེ་ཤས་ཆེ་བ་དེ་ན་ཆུ་མི་གནས་སོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་དང། དེ་ལ་འགོག་པ་གང་ཡིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕྱོགས་གཉིས་ལས་གཅིག་འགོག་བས་ན་དེ་ལ་ཞེས་བྱའོ། །འགོག་པ་ནི་བྲལ་བར་
གྱུར་པའི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། སྡིག་པའི་ལས་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚུལ་འདི་ལྟར་སྤོང་བའོ། །དགེ་སྦྱོང་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་གསུངས། །དགེ་སྦྱོང་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་དེ་དེ་བས་དགེ་སྦྱོང་ཆེན་པོའོ། །དེས་ཇི་སྐད་གསུངས་ཤེ་ན། སྡིག་པ་ཅི་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། །དགེ་
བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱད། །རང་གི་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་གདུལ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསུངས་ཏེ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ལམ་ངན་པའི་ཕྱོགས་མ་ལུས་པར་སྤངས་ནས། དེའི་གཉེན་པོ་དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྤྱད་ཅིང། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་སེམས་མི་
གཙང་བའི་གཉེན་པོས་རིམ་གྱིས་བཏུལ་ནས་འདོད་ཆགས་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་བ་ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པས་
ཀྱང་ཞེས་པ་ནི་རྒྱུད་བརླན་པར་བྱའོ། །གསང་སྔགས་དོན་རྣམས་མནོར་བློས་འབྱེད་པའི། །སྙིང་རྗེར་ལྡན་པའི་འགྲོ་བ་དབུལ་རྣམས་ལ། །ཕན་ཕྱིར་རིམ་པ་འདི་དག་ལེགས་པར་མཛད། །བློ་ལྡན་དེ་ལ་བདག་ཀྱང་གུས་པ་སྟེ། །ཁྱོད་ཀྱི་བསམ་པ་བདག་གིས་མི་དཔོགས་ཀྱང། །ཤིན་ཏུ་བློ་
དམན་བདག་པས་རྨོངས་རྟུལ་བའི། །འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་གསལ་བར་ཅིས་མི་དབྱེ། །བཀའ་དང་མི་འཚམ་ཉིད་ཀྱིས་བཟོད་པར་མཛོད། །བདག་ཅིའི་ཤེས་རབ་བློ་དང་མི་ལྡན་ཡང། །འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་བློ་ཡི་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ། །ཅི་ནུས་མཐུ་ཡིས་རིམ་པར་གསལ་བཤད་པའི། །བསོད་
རྣམས་ཚོགས་གྱུར་འགྲོ་བས་རབ་ཐོབ་ནས། །སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྤངས་ཚོགས་ཆེན་ཡོངས་རྫོགས་ཏེ། །བླ་མེད་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་ཤོག་ཆུ་གཏོར་གྱི་ལས་བྱང་རིམ་པར་ཕྱེ་བ་གསལ་བར་བཤད་པ་སློབ་དཔོན་ཤཱཀྱ་མི་ཏྲས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།དགེ་སློང་རིན་ཆེན་བཟང་པོས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་བའོ།། །།